Дэлхий нийтээр..
Гадаадад гацсан иргэдээ татан авах ажил дотоодын нөхцөл байдалтай шууд уялддаг
Гадаадад гацчихсан иргэдээ тоодоггүй гэх гуншинг сүүлийн хэдэн өдрүүдэд Гадаад харилцааны яам, Улсын онцгой комисс, Засгийн газарт хаяглах болов. Үнэхээр л гадаадад гацсан иргэдээ тоохгүй байна уу? Аль эсвэл гадаадад гацсан иргэд нь хэтэрхий явцуу хандаад байна уу гэдгийг анхаарая.
Нэгдүгээрт Дэлхий нийтийг айлгасан цар тахал болох Ковид-19 вирусын дэгдэлт эхэлж улс орнууд хилээ хааж, улс хоорондын зорчих хөдөлгөөн хязгаарлагдаж эхэлсэн 2020 оны 1 дүгээр сараас эхлэн Монгол улсын хэмжээнд боломжтой бүх арга хэлбэрийг ашиглан Гадаадаас иргэдээ татан авах ажлын зохион байгуулсан байх юм. Үүнийг та энэхүү графикаас харж болно.
2020 оны 1 дүгээр сард 2778 иргэнээ татан авч байсан бол 2020 оны 2 дугаар сард 979 иргэнийг татан авах ажлыг хийжээ. Энэ нь дотоодод нөхцөл байдал хүнд, хорио цээрийн дэглэм дөнгөж тогтоож эхэлсэн цаг үе. 2020 оны 7 дугаар сард 3943 иргэн, 8 дугаар сард 4468 иргэн, 9 дүгээр сард 3120 иргэн 10 дугаар сард 3354 иргэнийг татан авах ажлыг УОК болон Гадаад харилцааны яам хамтран зохион байгуулсан байх юм.
Харин 2020 оны 11 дүгээр сарын 10 өдөр Монгол улсад ковид 19-ын дотоодын халдвар бүртгэгдэж нөхцөл байдал хүндэрсэн учраас гадаадаас иргэдээ татах ажлыг удаашруулж, дотоодод халдвар тархаж, эрсдэл өсөхөөс урьдчилан сэргийлэх ажлыг зохион байгуулжээ. Тусгаарлах байрны нөөц бололцоо бага. Ажиллах хүчний хүрэлцээ зэргийг харгалзан УОК-ын зүгээс гадаадаас иргэдээ татан авах ажлыг түр хойшлуулсан байна. Гадаад харилцааны яамны зүгээс боломжтой бол иргэдээ татан авах хүсэлтийг УОК-т тавьж байсан. Гэвч дотоодын нөхцөл байдал хүнд байсан учраас арга буюу хойшлуулахаас өөр нөхцөл байдал байхгүй байсан гэдгийг албаныхан учирлах болжээ.
2021 оны 1 дүгээр сарын 15 өдөр тусгай үүргийн нислэгийг БНСУ-руу үйлдэж 160 иргэнээ татан аваад байна. ЭНэ сард дахин 2 нислэг үйлдэх болсон тухайгаа УОК-оос зарлалаа.
Гадаад харилцааны яамны Консулын газрын захирал Л.Мөнхтүшиг
Ийнхүү энэ сард БНСУ-аас 320 иргэнээ татан авах нь байна. Дотоодын нөхцөл байдал эрсдэл бага нөхцөлд гадаадаас иргэдээ татан авах ажлыг Гадаад харилцааны яам тогтмол зохион байгуулж иржээ. Гагцхүү 2020 оны 11 дүгээр сарын 10 өдөр дотоодод халдвар гарч нөхцөл байдал хүндэрсэн учраас л тусгай үүргийн нислэг 2 сар хийгдсэнгүй. Үүний шалтгаан нь тусгаарлах байрны асуудал гэдгийг УОК анхааруулж байна.
Өнгөрсөн хугацаанд УОК-ын зөвшөөрлөөр Гадаад харилцааны яамнаас 28195 иргэнээ татан авах ажлыг зохион байгуулаад байна. Дээр хэлсэнчлэн 2020 оны 1 дүгээр сараас 2020 оны 10 дугаар сар хүртэл мянгаас 4500 хүртэл иргэнийг сардаа гадаадаас татан авч байв. Харин дотоодод халдвар гарч нөхцөл байдал хүндэрсэн өдрүүдэд татан авах ажил түр саатсан билээ. Гэтэл яг дотоодод нөхцөл байдал хүндрэхтэй зэрэгцэн гадаадаас нутаг буцах хүсэлтэй иргэдийн тоо огцом нэмэгдсэн байна.
Дээрхээс харах юм бол гадаадад гацсан иргэдээ гадаад яам огт хаяаагүй. Харин ч бүх боломжтой арга хэмжээг авч, санхүү нь хүндэрсэн, гадаадад орох байргүй болсон зэрэг иргэдэд хууль журмын хүрээнд бүх талын тусалцааг үзүүлж, өнгөрсөн онд санхүүгийн хүндрэлд орсон 1000 орчим иргэний ирэх зардлыг олон улсын байгууллагатай хамтран шийдвэрлэж татан авах ажлыг зохион байгуулсан байна. Мөн гадаадын зарим улсад амьдарч буй иргэдэд хоол хүнсний тусламж үзүүлэх, визний сунгалтыг нь хийж өгөх зэргээр гадаадад буй иргэдтэйгээ тогтмол ажиллаж байгаа гэдгийг Гадаад харилцааны яамны консулын газраас мэдэгдэж байгаа юм.
Дэлхий нийтээр..
АНУ, Ираны хэлэлцээ гацаж, Хормузын хоолойн асуудал хурц хэвээр байна
АНУ болон Ираны хооронд хэдэн сарын турш үргэлжилж буй зөрчилдөөн намжих шинжгүй байгаа бөгөөд хэдийгээр талууд түр гал зогсоох тохиролцоонд хүрээд байгаа ч нөхцөл байдал эмзэг, хэлэлцээ төдийлөн ахиц гараагүй хэвээр байгаа юм.
Хоёр улсын маргааны гол төв нь дэлхийн нефтийн тээвэрлэлтийн чухал зангилаа болох Хормузын хоолой болжээ. Энэ бүс нутгаар дэлхийн газрын тосны ихээхэн хувь дамжин өнгөрдөг тул аливаа саатал нь олон улсын зах зээлд шууд нөлөөлж байна.
Иран сүүлийн үед тус хоолойгоор нэвтрэх хөлөг онгоцнуудын хөдөлгөөнд тодорхой хязгаарлалт хийж, заримыг нь саатуулсан байна. Харин АНУ Ираны нефтийн экспортод дарамт үзүүлэх зорилгоор далайн блокад тогтоожээ. Үүний улмаас олон арван хөлөг онгоц гацаж, газрын тосны үнэ өсөхөд хүрсэн.
Ираны тал “хэрэв АНУ блокадаа зогсоож, хориг арга хэмжээгээ цуцалбал Хормузын хоолойг бүрэн нээхэд бэлэн” гэж мэдэгдсэн бол АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд ТрампИраны гаргасан энхийн саналыг судалж байгаа ч одоогоор хангалтгүй гэж үзэж байгаагаа илэрхийлжээ.
Ийнхүү хоёр тал байр суурин дээрээ хатуу зогсож байгаа нь хэлэлцээг урагшлуулахад саад болж байна. Гал зогсоох тохиролцоо хүчин төгөлдөр хэвээр байгаа ч бүс нутагт хурцадмал байдал бүрэн намжаагүй, цаашид нөхцөл байдал хэрхэн өрнөх нь тодорхойгүй хэвээр байгаа юм.
Дэлхий нийтээр..
Олборлолт нэмэгдсэн ч Хормузын нөхцөл байдал нефтийн зах зээлд нөлөөлсөөр...
ОПЕК+ бүлгийн орнууд тавдугаар сарын 3-нд уулзаж, зургадугаар сараас нефтийн олборлолтоо өдөрт 188 мянган баррелиар нэмэхээр тохиролцсон байна. Гэвч энэ шийдвэр дэлхийн газрын тосны зах зээлийн гол дарамтыг сулруулж чадсангүй.
Хормузын хоолойн орчимд үүссэн хурцадмал байдал үргэлжилж, дэлхийн нефтийн нийлүүлэлтийн чухал урсгалд саад учруулсаар байна. Тус бүсээр дэлхийн нефтийн ойролцоогоор 20 хувь дамжин өнгөрдөг нь эрсдэлийг улам нэмэгдүүлээд байгаа юм.
Зах зээл дээр энэ нөлөө илэрч, нефтийн үнэ өндөр түвшинд хадгалагдав. Brent төрлийн нефть баррель нь 85–90 ам.долларын хооронд, WTI 80–85 ам.долларын орчимд хэлбэлзсэн.
Шинжээчдийн дүгнэлтээр, олборлолт нэмэгдэх нь үнийн огцом өсөлтийг тодорхой хэмжээнд сааруулж болох ч геополитикийн эрсдэлийг нөхөх хэмжээнд хүрэхгүй хэвээр байгааг анхааруулжээ.
ОПЕК+ бүлэг зах зээлийн нөхцөл байдлыг сар бүр үнэлж, дараагийн уулзалтаа зургадугаар сарын 7-нд хийхээр товлосон аж.
Дэлхий нийтээр..
Ираны риалын ханш түүхэн доод түвшинд хүрч, эдийн засгийн дарамт нэмэгдэв
АНУ болон Ираны хоорондын зэвсэгт мөргөлдөөний дараах эмзэг гал зогсоох нөхцөл үргэлжилж буй энэ үед Ираны үндэсний мөнгөн тэмдэгт болох риалын ханш огцом суларч, түүхэн доод түвшинд хүрлээ.
2026 оны дөрөвдүгээр сарын 29-ний байдлаар нэг ам.доллар 1.8 сая риалтай тэнцэх хэмжээнд хүрсэн нь тус улсын эдийн засгийн нөхцөл байдал дордож буйг илтгэж байна.
Ираны риал өмнөх долоо хоногуудад харьцангуй тогтвортой байсан ч сүүлийн өдрүүдэд огцом уналт үзүүлсэн нь зах зээл дээр гадаад валютын эрэлт нэмэгдсэнтэй холбоотой гэж шинжээчид үзэж байгаа аж.
Эдийн засгийн энэхүү дарамтад АНУ-ын тэнгисийн хориг арга хэмжээ голлон нөлөөлж байгаа бөгөөд Ираны газрын тосны экспорт хязгаарлагдаж, гадаад валютын урсгал багассан байна.
Үүнтэй зэрэгцэн, Хормузын хоолойтой холбоотой хурцадмал байдал үргэлжилж, дэлхийн эрчим хүчний зах зээлд ч нөлөө үзүүлж байгаа юм.
Хэдийгээр гал зогсоох хэлэлцээр хүчин төгөлдөр хэвээр байгаа ч АНУ Ираны эсрэг эдийн засгийн дарамтаа үргэлжлүүлж, цөмийн хөтөлбөртэй холбоотой асуудлаар хатуу байр суурь баримталж байгаа билээ.
Ираны эдийн засаг өмнөх жилүүдэд ч инфляц, валютын ханшийн савлагаанд өртөж байсан бөгөөд одоогийн нөхцөл байдал нь иргэдийн амьжиргаанд улам дарамт учруулж болзошгүйг ажиглагчид анхааруулж байна.
