Дэлхий нийтээр..
“Хүүхдийн хөгжил, төлөвшил” үндэсний эрдэм шинжилгээний бага хурөл зохион байгуулагдлаа
Тус хурлын зорилго нь хүүхдийн хөгжил, төлөвшил, хамгааллын талаарх онол, практикийн ач холбогдол бүхий судалгааны илтгэл, шинэлэг үзэл санааг дэмжин хөгжүүлэх, багш, судлаачдын судалгаа шинжилгээний ажлын үр дүнг хэлэлцэх, олон нийтэд сурталчлан таниулах, туршлага хуваалцах, хэрэглээнд нэвтрүүлэх, дэмжих эрдэм шинжилгээний эргэлтэд оруулахад оршдог.
Энэ удаагийн хурлыг НҮБ-ын Хүүхдийн сан, Солонгосын Хүүхдийн сангийн санхүүгийн дэмжлэгтэйгээр Отгонтэнгэр их сургууль, Монгол Улсын Боловсролын Их сургуулийн Сургуулийн өмнөх боловсролын сургууль хамтран зохион байгуулж байгаа бөгөөд бага насны болон ерөнхий боловсролын сургуулийн насны хүүхдийн хөгжил, төлөвшил, хамгаалал түүнчлэн 24 цагийн ажиллагаатай цэцэрлэгийн үйлчилгээний чанарын асуудал гэсэн 3 салбар үйл ажиллагааны хүрээнд 67 эрдэмтэн багш, судлаачдын 40 илтгэл хэлэлцэгдэж байна.

Тухайлбал Анагаах ухааны эрдэмтэн багш нараас хүүхдийн ундны хэрэглээний асуудлыг үндэсний хэмжээнд судалсан судалгааны үр дүнг хэлэлцүүлж, цаашид хүүхдийн шингэний хэрэглээг нарийвчлан тооцсон судалгааг хийх шаардлагатай талаар санал дэвшүүлсэн бол боловсрол судлал, сэтгэл судлалын эрдэмтэн багш нараас 24 цагийн ажиллагаатай цэцэрлэгийн хүүхдэд тохиолдож болзошгүй эрсдэл, хүүхэд хамгааллын тулгамдсан асуудлыг хөндөж, эцэг эх, асран хамгаалагчдад хүүхдээ хайрлах, тэврэлтийн ач тусыг таниулах, хөгжлийг дэмжих зөвлөмжийг ч боловсруулжээ. Мөн Ерөнхий боловсролын сургуулийн сурагчдын нас, бие, сэтгэл зүйн онцлог, үе тэнгийнхний дээрэлхэлт, онлайн дарамт, сурлагын амжилт, чанар, ковид-19 үеийн хүүхдийн амьдралын хэв маягийн өөрчлөлт зэргийг ч олон талаас нь судалж, санал, оролцооны хэлбэрийг ч дэвшүүлсэн байна.

Энэхүү хурлын үйл ажиллагааг дүгнэн авч үзвэл Ковид -19 цар тахлын үед Монгол хүүхдэд тохиолдсон сэтгэлзүйн болон хөгжлийн хямрал, эрүүл мэнд, хамгааллын асуудал болон тусгай хэрэгцээт боловсрол шаардлагатай хүүхдийн хөгжлийг дэмжих сургалтыг зохион байгуулах хувилбарыг санал болгосон цаг үеэ олсон, онол, практикийн ач холбогдолтой болжээ. Мөн Сургуулийн өмнөх боловсролын байгууллагын онцлог хэв шинж болсон 24 цагийн ажиллагаатай цэцэрлэгийн хүүхэд, эцэг эх, тэнд ажиллаж байгаа багш, ажилтнуудын ажлын өвөрмөц онцлог, хөгжлийн асуудал зэргийг хөндөж, шийдэх гарц, хувилбаруудыг эрдэмтэн, профессор багш, нар судлаачид, салбарын мэргэжилтнүүд судалж гаргасан байна.
Монгол Улсын ирээдүй болсон хойч үеийн хөгжил, төлөвшилд анагаах ухаан, гэр бүл, сэтгэл судлал, сурган хүмүүжүүлэх зүй, боловсрол судлалын чиглэлийн тэргүүлэх эрдэмтэд, тухайн салбарын багш судлаачид тулгамдсан асуудлыг хөндөж, шинэлэг санааг дэвшүүлж, төр засгийн бодлого, эрх зүйн баримт бичгийг хэрэгжүүлэхэд сэтгэл гарган, гар бие оролцож байгаа нь ихээхэн давуу тал гэж үзэж байна.
Монгол хүүхдийн хөгжил төлөвшлийг судалж ирээдүй хойч үеийн төлөө сэтгэл, оюунаа зориулж байгаа эрдэмтэн багш, судлаачдынхаа эрдэм шинжилгээ, судалгааны ажилд өндөр амжилт хүсье.
Дэлхий нийтээр..
НҮБ дайн үргэлжилбэл дэлхийд өлсгөлөн нэмэгдэх эрсдэлтэйг анхааруулав
НҮБ-ын Дэлхийн хүнсний хөтөлбөр (WFP)-өөс 2026 оны дөрөвдүгээр сарын 16-ны өдөр гаргасан мэдэгдэлд дурдсанаар, Ойрхи Дорнодын бүс нутагт үүсээд буй хурцадмал байдал, ялангуяа Ирантай холбоотой зөрчил үргэлжилбэл дэлхийн хэмжээнд нэмэлт 45 сая хүн хурц өлсгөлөнд нэрвэгдэх эрсдэлтэй байгааг анхааруулжээ.
Энэ талаар НҮБ-ын Дэлхийн хүнсний хөтөлбөрийн Гүйцэтгэх захирал Синди Маккейн анхааруулахдаа, геополитикийн хурцадмал байдал нь дэлхийн хүнсний аюулгүй байдалд ноцтой дарамт учруулж байгааг онцолсон байна.
Тус байгууллагын мэдээлснээр, дайн, зөрчил нь зөвхөн тухайн бүс нутагт төдийгүй дэлхийн хүнсний хангамж, тээвэр логистик, эрчим хүчний зах зээлд шууд болон дам нөлөө үзүүлж байгаа аж. Үүний улмаас хүнсний бүтээгдэхүүний үнэ өсөх, нийлүүлэлт тасалдах, эмзэг эдийн засагтай орнуудын худалдан авах чадвар буурах зэрэг сөрөг үр дагавар нэмэгдэх төлөвтэй байна.
Одоогийн байдлаар дэлхий даяар хэдийнэ олон сая хүн хүнсний хомсдолд өртөөд байгаа бөгөөд дээрх нөхцөл байдал үргэлжилбэл энэ тоо цаашид огцом нэмэгдэх эрсдэлтэйг НҮБ онцолсон байна. Иймд олон улсын хамтын нийгэмлэгийг зөрчлийг намжаах, хүмүүнлэгийн тусламжийг нэмэгдүүлэх, хүнсний хангамжийг тогтвортой байлгахад анхаарахыг уриалжээ.
Шинжээчдийн үзэж буйгаар, геополитикийн тогтворгүй байдал нь дэлхийн эдийн засаг, ялангуяа хүнсний аюулгүй байдалд мэдэгдэхүйц нөлөө үзүүлж байгаа бөгөөд ойрын хугацаанд энэ чиг хандлага үргэлжлэх төлөвтэй байна.
Дэлхий нийтээр..
Хиймэл оюунд суурилсан технологийн хөгжил хурдасч, дэлхийн өрсөлдөөн шинэ шатанд хүрэв
Сүүлийн жилүүдэд хиймэл оюунд суурилсан технологийн хөгжил эрчимжиж, дэлхийн томоохон компаниудын өрсөлдөөн шинэ шатанд хүрлээ. Үйлдвэрлэл, тээвэр, мэдээллийн технологийн салбарт автоматжуулалт, ухаалаг системийн хэрэглээ эрс нэмэгдэж, хүний оролцоог багасгах чиг хандлага давамгайлж байна.
Хиймэл оюуны шинэ үеийн загварууд илүү нарийвчлалтай, хурдтай ажиллах чадвартай болж, их хэмжээний өгөгдлийг богино хугацаанд боловсруулах боломжийг өргөжүүлэв. Энэ нь бизнесийн шийдвэр гаргалтад шууд нөлөөлөх хэмжээнд хүрчээ. Жолоочгүй тээврийн хэрэгсэл, роботжуулсан үйлдвэрлэл бодит хэрэглээнд улам ойртож, туршилтаас хэрэглээ рүү шилжих үе шат идэвхжив.
Нөгөө талаас дата төвүүдийн хүчин чадал нэмэгдэхийн хэрээр эрчим хүчний хэрэглээ өсөж, байгаль орчинд үзүүлэх нөлөөллийн асуудал олон улсын анхаарлын төвд орж байна.
Мөн технологийн энэ хурдац хөдөлмөрийн зах зээлд өөрчлөлт авчирч, зарим ажлын байр буурч, шинэ ур чадварын эрэлт нэмэгдэх нөхцөл бүрдэв.
Иймээс улс орнууд технологийн бодлогоо шинэчилж, инновац, хүний нөөцийн бэлтгэлийг чухалчлах шаардлага улам тодорч байна.
