Бидэнтэй нэгдэх

Тод мэдээ

УИХ: Боловсролын ерөнхий хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийн хэлэлцүүлгийг таван хоног завсарлууллаа

Огноо:

,

Монгол Улсын Их Хурлын 2023 оны хаврын ээлжит чуулганы 2023 оны тавдугаар сарын 054-ний өдрийн үдээс өмнөх нэгдсэн хуралдаанаар Боловсролын ерөнхий хуулийн шинэчилсэн найруулгын төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг явуулав.

Хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хорооны хуралдаанаар хийсэн тухай санал, дүгнэлтийг Улсын Их Хурлын гишүүн Г.Дамдинням танилцуулав.

Байнгын хорооны хуралдаанаар хуулийн төслүүдийг анхны хэлэлцүүлэгт бэлтгэх Ажлын хэсгээс гаргасан саналыг нэг бүрчлэн хэлэлцсэн тухай тэрбээр дурдаад,

нэгдүгээрт, хүний боловсрол эзэмших явц нь дан ганц албан боловсролоор бус албан бус хувилбартай байх бөгөөд ажил, амьдралын орчинд сурч, эзэмшсэн чадварыг хүлээн зөвшөөрч, цаг хугацаа хэмнэх, богино хугацаанд ажил, хөдөлмөр эрхлэх, орлоготой болох, бүтээмжээ бодитой үнэлүүлэх, бие даан эзэмшсэн ур чадвараа үнэлүүлж гэрчилгээ үнэмлэхтэй болох эрх зүйн орчин, зохицуулалтыг бий болгох,

хоёрдугаарт, боловсролд цахим технологийн дэвшил нэвтэрч байгаа ч эрх зүйн зохицуулалтгүй байгааг шийдвэрлэж, хот хөдөөгийн боловсролын чанарын ялгааг арилгах, хүн бүр суралцах боломжоо нэмэгдүүлэх, хоцрогдлоо нөхөх, хүүхэд, залуучууд чөлөөт цагаараа ур чадвараа хөгжүүлэх,

гуравдугаарт, англи хэлийг үндсэн гадаад хэлээр судлах,

дөрөвдүгээрт, ялгаатай хэрэгцээтэй хүүхдийг боловсролын үйлчилгээнд хамрагдах тэгш боломж бүрдүүлэх, холбогдох санхүүжилт, хөтөлбөр, орчин, хэрэглэгдэхүүний эрх зүйн орчныг сайжруулах,

тавдугаарт, багш бэлтгэх хувилбарт сургалтыг бий болгох, багшийг давтан сургадаг, хөгжүүлдэг тогтолцоог шинэчлэх, багшийг хуулиар зөвшөөрснөөс бусад ажил гүйцэтгүүлэхийг хориглох,

зургадугаарт, салбарын санхүүжилтийг гүйцэтгэлд үр дүнд суурилсан санхүүжилтийн тогтолцоонд шилжүүлэх зохицуулалтуудыг тусгасан талаарх санал, дүгнэлтийг танилцуулсан юм.

Байнгын хорооны хуралдааны үед Улсын Их Хурлын гишүүн Н.Учрал, чанарын баталгаажуулалт, магадлан итгэмжлэл нь хоорондоо зохицож байгаа эсэх, хөндлөнгийн үнэлгээ, Индоментийн сан, ялгаатай хэрэгцээг хэрхэн тайлбарлаж байгаа, гадаад улсын болон олон улсын сургалтын хөтөлбөрөөс Монгол Улсад шилжин суралцах хөтөлбөрийг Боловсролын ерөнхий газар батлах нь зүйтэй эсэх, төсөлд тусгагдсан багшийн мэргэжлийн хөгжлийн тогтолцоо, тусгай шаардлагыг Багшийн хөгжлийг дэмжих тухай хуультай нийцүүлэх, ерөнхий боловсролын сургуулийн багшийг эцэг эх, суралцагчийн хүсэлтэд үндэслэн ажлын бус цагаар нэмэлт орлого олох боломжийг нээж өгөх, боловсролын эрдэм шинжилгээ, арга зүйн байгууллагын үйл ажиллагаа, удирдах албан тушаалтанд тавигдах шаардлага зэрэг асуудлаар, Улсын Их Хурлын гишүүн Ц.Мөнхцэцэг, багш нарын танхимын цагийн ачааллыг бодитой үнэлэх, цалин урамшууллыг нэмэгдүүлэх, эцэг, эхийн орлого, гарал үүслээс хамаараад хүүхдүүдэд тэгш бус боловсрол олгогдож байгааг хэрхэн хязгаарлах, хувийн сургууль сургалтын төлбөрөө огцом нэмснээр бий болж байгаа орлого хүүхдийн боловсролд зарцуулагдаж байгаа эсэхийг хэрхэн хянах талаар, Улсын Их Хурлын гишүүн Ч.Ундрам, бүх шатын боловсролын байгууллагын багш нар Төрийн албаны тухай хуульд заасны дагуу өндөр насны тэтгэвэр тогтоолгоход 36 сарын цалинтай тэнцэх нэг удаагийн буцалтгүй тусламж олгоход хамрагдах, мөн боловсролын салбарт хэт ашгийн төлөө ажиллах нь зөв, эсэх, хүүхдүүдэд ялгавартай байдал үүсгэж байгаа нь боловсролын тогтолцооноос шалтгаалж байгаа эсэх, ашгийн төлөө ажиллаж байгаа сургуулиуд татвар төлөх шаардлагатай зэрэг асуудлаар, Улсын Их Хурлын гишүүн Ж.Чинбүрэн сурагчдын хичээлийг тасалдуулах нөхцөл байдал үүсгэнэ гэх шалтгаанаар үг хэлэх, хүсэл бодлоо чөлөөтэй илэрхийлэх эрхэд халдаж байгаа эсэх зэрэг асуудлаар асуулт асууж, хариулт авсан байна. Улсын Их Хурлын гишүүн Н.Учралын гаргасан зарчмын зөрүүтэй саналыг байнгын хорооны хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонх дэмжжээ.

Мөн Боловсролын ерөнхий хуулийн төсөлтэй хамт өргөн мэдүүлсэн Архидан согтуурахтай тэмцэх тухай хуулийн зарим хэсгийг хүчингүй болсонд тооцох тухай, Хүүхэд харах үйлчилгээний тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төсөл болон Тогтоолын хавсралтад нэмэлт оруулах тухай Улсын Их Хурлын тогтоолын төслийг хууль санаачлагчид буцаах нь зүйтэй гэж үзжээ.

Хуулийн төслүүдийн анхны хэлэлцүүлгийг явуулсан талаарх Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хорооны санал, дүгнэлттэй холбогуудан Улсын Их Хурлын гишүүд асуулт асууж, үг хэллээ. Улсын Их Хурлын гишүүн М.Оюунчимэг, Б.Баттөмөр, Ц.Даваасүрэн, С.Одонтуяа, Б.Энх-Амгалан, Б.Бат-Эрдэнэ, Г.Тэмүүлэн, А.Адъяасүрэн, Ц.Туваан, Д.Батлут, О.Цогтгэрэл, Ж.Батжаргал, Н.Ганибал, Ц.Сандаг-Очир, Ц.Идэрбат, Т.Доржханд, Г.Ганболд, Н.Учрал, Э.Бат-Амгалан, Б.Баярсайхан, Ж.Бат-Эрдэнэ, Ш.Адьшаа, Х.Болорчулуун нар асуулт асууж, үг хэллээ.

Улсын Их Хурлын гишүүд боловсролын салбарт гарч байгаа ялгаатай байдал, багш, боловсон хүчний ур чадвар, чадамж, сурах орчны ялгаатай байдлыг хуулиар хэрхэн халах, англи хэлийг хэддүгээр ангиас зааж эхлэх, сурагчдын ачааллыг хэрхэн багасгах, сургалт, боловсролын үйл ажиллагаанд хүүхдийн өөрсдийнх нь хүсэл, бодлыг хэрхэн харгалзах, дээд боловсролын хөтөлбөрт үндэсний онцлогийг хэрхэн тусгаж буй, үндэсний дотоодын нийт бүтээгдэхүүний хэдэн хувь нь боловсролын салбарт ноогдож буй, хууль батлагдсанаар хэрхэн нэмэгдэх, эдийн засгийн баталгааг хангах, шинжлэх ухааны асуудлуудыг боловсролын үйл ажиллагаатай хэрхэн уялдуулж байгаа, орлого багатай иргэдийнхээ хүүхдээ сургуульд хамруулах боломжийг хумихгүй байх, боловсролын зорилгыг ёс суртахуунтай, боловсролтой иргэн бэлдэх хэмээн тодорхойлох, сурах бичгийг эрдэмтэн, судлаачдаар хийлгэж байсан уламжлалыг сэргээх, Монгол Улсын Үндсэн хуулийн 16.7-д заасан ерөнхий боловсролыг үнэгүй олгох зарчимтай нийцүүлэх, удирдлага санхүүжилтийн тогтолцоо, үр дүнд суурилсан санхүүжилтийн нөлөөллийг тооцсон эсэх зэрэг олон асуудлыг хөндөн асуусан юм.

Мөн, улсын сургуулиуд, багш, боловсон хүчний хүртээмжийг нэмэгдүүлэх, ачаалал үүрэлцэж байгаа хувийн хэвшлийн сургуулиудын үүргийг зөв үнэлэх, хүн бүрт хүрсэн боловсролын бодлого хэрэгжүүлэх, хүүхэд харах үйлчилгээний талаар зохицуулалт оруулах, багш, ажилчдын хөгжлийг дэмжих, цалин хангамжийг баталгаатай нэмэгдүүлэх, нийгмийн асуудлыг шийдвэрлэх, орон сууцаар хангах, тэтгэвэрт гарах насыг дээшээ болон доошоо сонголттой болгох, үндэсний хэл, соёл, уламжлалаар хойч үеийг төлөвшүүлэхэд анхаарах, эрүүл мэнд, биеийн тамир, хөдөлмөр, урлаг, гоо зүйн боловсролыг төлөвшлийн цөм болгох, хүмүүнлэг боловсролын асуудалд анхаарах, боловсролын салбарын засаглалын тогтолцоог сайжруулж, улс төржилтөөс ангид байх, бүх шатны сургуульд ажиллаж буй багш, ажилчдын хөдөлмөрлөх эрхийг баталгаажуулах, малчдын хүүхдийг зургаан наснаас нь сургуульд оруулах талаар эцэг, эхийн саналд үндэслэн шийдвэрлэдэг байх, сургуулийн бүртгэлийг хэрхэн цэгцлэх, хөдөөгийн алслагдсан сум, суурин, нийслэлийн захын гэр хорооллын сургуулиудын багшлах боловсон хүчний тогтвортой ажиллах эдийн засаг, нийгмийн нөхцөлийг хангах, хувьсах зардлыг ялгаваргүй олгох, хөдөлмөрийн зах зээл, эрэлттэй тэргүүлэх  мэргэжлийн судалгааг хийх зэрэг асуудлыг дэвшүүлэн ярьж, санал хэлж байв.

Түүнчлэн хуулийн гол мессэж, салбарын хөгжлийн хэтийн бодлого, амбиц юу болох, боловсролын хаб (hub) бий болгох боломж бий эсэх, сургалтын үндэсний хөтөлбөр, салбарын засаглалд гарч буй үүрэг, хариуцлага, эрхийн давхардал, хийдлийг хэрхэн арилгах, сургуулиудын удирдлагын томилгоо, хяналтын асуудал, улсын төсвөөс боловсролд зарцуулах хувь хэмжээг нэмэгдүүлэх, лаборатори сургуулиуд дээр туршсан сайн туршлагыг нийт сургуулиудад нэвтрүүлэх, боловсрол, сургалт, хүүхдийн хүмүүжлийн ажилд эцэг эх, гэр бүлийн үүргийг нэмэгдүүлж, эх орон, байгаль орчин, хүн ардаа хайрлан хамгаалах сэтгэлгээтэй, зөв хүн болгож төлөвшүүлэх зэрэг асуудлуудад анхаарч ажиллахыг сануулсан юм.

Улсын Их Хурлын гишүүдийн асуултад Боловсролын ерөнхий хуулийн шинэчилсэн найруулгын төсөл болон хамт өргөн мэдүүлсэн хуулийн төслүүдийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх Ажлын хэсгийн ахлагч Г.Дамдинням, Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Энх-Амгалан, Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хорооны дарга Г.Мөнхцэцэг, Ажлын хэсгийн гишүүн Ц.Мөнхцэцэг, Ч.Ундрам нар хариулт өгсөн юм. Боловсролын ерөнхий хуулийн шинэчилсэн найруулгын төсөлд зургаан том реформыг тусгасан талаар Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд онцолж, санхүүжилтийн тогтолцоо, хөтөлбөрийн шинэчлэл, багшийг хөгжүүлж, зөв үнэлж, чадахуйн зарчимд суурилан дэвшүүлдэг байх, сурлагын үнэлгээ, дүнгийн тогтолцоог ахиц дэвшлийн зарчимд шилжүүлэх, засаглалыг сайжруулах, цахим шилжилт гэсэн реформуудыг хэрэгжүүлэхээр хуульд тусгасны дурдсан юм. Тэрбээр ерөнхий боловсролын сургуульд хамрагдалт 98 хувьтай буюу хүртээмж сайн байгааг танилцуулж, одоо сургалтын чанарын асуудалд анхаарах цаг болсныг Улсын Их Хурлын гишүүдийн асуултад хариулахдаа онцолсон юм.

Түүнчлэн тэрбээр, олон жилийн хуримтлагдсан тогтолцооны гажгийг нэг өдөр засаж чадахгүй хэмээгээд, боловсролын хуулиудыг багцаар нь хэлэлцэж буй анхны тохиолдол энэ юм. Хуулиудыг багцаар боловсруулах үүднээс өмнө нь маш том судалгааны ажил хийж, тогтолцоо, сургалтын байгууллага, хөтөлбөр, менежмент гээд бүхий л зүйлд оношлогоо хийж, сурах бичгүүдээ шинжилж, үр дүнг нягталсан. Манай улсын боловсролын сул тал нь академик чиглэл нь байсан. Одоо үүнийг өөрчилж, мэдлэг, чадвар, төлөвшилд чиглүүлнэ гэлээ. Нийгэмд газар аваад байгаа ажилгүйдэл, ядуурал бол хөдөлмөрийн зах зээлийн эрэлт, нийлүүлэлтэд боловсролынхоо бодлогоо нийцүүлээгүйтэй холбоотой. Өнөөдөр нэг хүүхдэд оногдож байгаа боловсролын санхүүжилт 500 ам.доллар байгаа нь Мексик Улсынхаас тав дахин бага байгаа юм. Хөгжингүй орнуудынхаас хэдэн арав дахин бага байна. Иймд санхүүжилтийн механизмыг өөрчилж үр дүнд суурилсан тогтолцоонд шилжүүлнэ хэмээн тэрбээр тайлбарласан юм.

Багшлах боловсон хүчний хүрэлцээг нэмэгдүүлэхийн тулд богино, дунд хугацааны стратегиудыг хэрэгжүүлэх бөгөөд тухайлбал, богино хугацааны стратегийн хүрээнд оюутнуудыг сурангаа багшлах хөтөлбрт хамруулах, мөн тэтэгэвэрт гарсан багш нарын мэдлэг, туршлагыг ашиглахаар төлөвлөж буйгаа Боловсрол, шинжлэх ухааны сайд Л.Энх-Амгалан танилцуулав. Түүнчлэн, хөдөөгийн сумдын сургуульд анги ахих тусам сурагчдын тоо багасаж, 10-12 дугаар ангид 3-5 хүүхэдтэй ангиуд ч байна. Иймд сум бүрд 12 жилийн сургууль байх эсэхийг шийдвэрлэж, тохируулалт хийх замаар багш нарын хүрэлцээг зохицуулна гэлээ. Харин цалин, тэтгэвэр тэтгэмжтэй холбоотой асуудлыг Боловсролын ерөнхий хуулийн хүрээнд шийдвэрлэхгүй, төрийн албан хаагчдын цалингийн сүлжээний асуудлыг Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын яам нэгдсэн байдлаар боловсруулж, Засгийн газар дээр шийдвэрлэнэ гэв.

Боловсролын ерөнхий хуулиар багш нарын эдийн засаг, нийгмийн баталгааны асуудлаар тодорхой зохицуулалт орж байгааг Ажлын хэсгийн ахлагч Г.Дамдинням дурдаж, тухайлбал, хотын захын дүүрэг, алслагдсан сумын сургуулийн багш нарт тасралтгүй ажилласан эхний таван жилд зургаан сарын цалинтай тэнцэх мөнгөн урамшуулал олгож, уг урамшууллы цаашаа гурван жил тутам олгох, мөн 15 жилээс дээш тасралтгүй ажилласан багш, ажилтнуудын нэг хүүхдийг төрийн өмчит сургуульд үнэ төлбөргүй сургах тухай зохицуулалтуудыг тусгасан гэлээ.

Мөн үр дүнд суурилсан санхүүжилтийн тогтолцооны хүрээнд хүүхдийн хувьсах зардлыг тооцох аргачлалд сургуулийн төвөөс алслагдсан байдал, орон зайг хүртэл хамруулж тооцохоор тусгаж буйг тайлбарласан юм. Хуулийн төсөлд, хувийн сургуулиудыг ялгаварласан зүйл заалт байхгүй бөгөөд хувьсах зардлыг сургалтын Үндэсний хөтөлбөрийг хэрэгжүүлж байгаа хувийн сургуулиудад улсын сургуулийн нэгэн адил олгохоор зааж буйг болон эхэнд суралцах үндсэн гадаад хэл бол англи хэл байх тухай тусгасныг Ажлын хэсгийн ахлагч дурдсан бөгөөд харин Боловсрол, шинжлэх ухааны яамнаас англи хэлийг ерөнхий боловсролын сургуулийн гуравдугаар ангиас үзэх бодлого баримталж буйг хэлэв.

Мөн тэрбээр, сургуулиуд гурван жил тутам хөндлөнгийн магадлан итгэмжлэл, үнэлгээг хийлгэх, үнэлгээнд сурагчдын сурлага, багшийн чадвар, сургуулийн менежментийг хамруулах, сургуулийн Төлөөлөн удирдах зөвлөлд эцэг, эхийн төлөөлөл заавал орох, холбогдох мэдээлэлтэй танилцах эрхтэй байх, их, дээд сургуулиуд дэргэдээ хөгжлийн сантай байх, багш нарын орон сууцны асуудлыг төрөөс дэмжих, боловсролын салбар мэргэжлийн удирдлагын босоо тогтолцоотой байх, Засгийн газар жил бүр эрэлттэй, тэргүүлэх мэргэжлийг зарлаж, тэдгээр мэргэжлээр суралцах оюутан, сурагчдад тэтгэлэг өгдөг болох, салбарт өмчийн бүх хэлбэрийг хүлээн зөвшөөрөх зохицуулултуудыг хуулийн төсөлд тусгаад байгаа талаар ярив.

Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хорооны дарга Г.Мөнхцэцэг, малчин иргэдэд хүүхдээ хэдэн наснаас сургуульд явуулах талаар сонголт үлдээсэн зохицуулалт Боловсролын ерөнхий хуульд хадгалагдсан талаар дурдаж, 2015 онд батлагдсан Монгол хэлний тухай хуулийн хэрэгжилтийг хянан шалгах Байнгын хорооны Ажлын хэсгийг байгуулж ажиллуулахаар төлөвлөж буйг танилцуулав.

Хэлэлцэн буй асуудлаар Улсын Их Хурлын гишүүд асуулт асууж, хариулт авсны дараа Боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, спортын байнгын хорооны санал дүгнэлтэд дурдагдсан зарчмын зөрүүтэй 76 санал тус бүрээр санал хураалт явуулж эхлэв. Гэвч санал хураах явцад зарчмын зөрүүтэй саналууд дээр хуулийн төслүүдийн хэлэлцүүлэгт бэлтгэх Ажлын хэсгийн болон Засгийн газрын гишүүд ойлголт, саналаа нэгтгэх шаардлагатай болсон тул Улсын Их Хурал дахь Ардчилсан намын бүлгээс гаргасан горимын саналын дагуу хэлэлцүүлгийг таван хоногоор завсарлуулав.

Дэлгэрэнгүй унших

Сэтгэгдэл

Тод мэдээ

Авто зам засвартай холбоотойгоор нийтийн тээврийн зарим чиглэлд өөрчлөлт орууллаа

Огноо:

,

Авто замын засварын өргөтгөл шинэчлэлтийн ажлын хүрээнд Баянзүрх дүүргийн 10 дугаар хороо, Амгалангийн эцсээс Улиастайн уулзвар хүртэлх авто замыг 2024 оны дөрөвдүгээр сарын 29-ний 22:00 цагаас тавдугаар сарын 5-ны 06:00 цаг хүртэл хаана.

Иймд нийтийн тээврийн автобуснууд дараах зураглалын дагуу зорчино уу гэж Нийтийн тээврийн газраас мэдээллээ. 

Дэлгэрэнгүй унших

Тод мэдээ

Зэсийн баяжмалын арилжааг нээх цан цохих ёслол боллоо

Огноо:

,

“Монголын хөрөнгийн бирж” ХК нь уул уурхайн бүтээгдэхүүний бирж болон өргөжсөнөөс хойш 2024 оны 04 дүгээр сарын 29-нд зэсийн баяжмалын анхны арилжааг эхлүүллээ.  

Ёслолын ажиллагаанд “Монголын хөрөнгийн бирж” ХК-ийн Гүйцэтгэх захирлын үүргийг түр орлон гүйцэтгэгч Ж.Цогтбаяр, Санхүүгийн зохицуулах хорооны дарга Д.Баярсайхан, УУХҮ-ийн Дэд сайд Б.Уянга, “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын Ерөнхий захирал Г.Ёндон болон албаны бусад хүмүүс оролцлоо. 

“Монголын хөрөнгийн бирж” ХК-ийн Гүйцэтгэх захирлын үүргийг түр орлон гүйцэтгэгч Ж.Цогтбаяр ёслолын ажиллагааг нээж хэлсэн үгэндээ:  

"Монгол Улсын Засгийн газрын 223 тоот тогтоолын дагуу Монголын хөрөнгийн биржээр нүүрс, төмөр, хайлуур жонш зэрэг уул уурхайн бүтээгдэхүүнийг арилжихаар болсон бол 2024 оны 73 дугаар тогтоолоор зэсийн баяжмалыг биржээр дамжуулан арилжаалах шийдвэр гарч, тус тогтоолын дагуу бид арилжаа зохион байгуулах бэлтгэлийг бүрэн хангаад байна.  

Энэхүү шийдвэр нь Монголын хөрөнгийн биржийн хөгжлийн 30 гаруй жилийн түүхэнд бас нэгэн том цонх нээсэн онцгой үйл явдал байлаа. Өнөөдрийн арилжаагаар “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨХК-ийн 22.35%-ийн зэсийн агуулгатай нийт 3000 нойтон метр тонн буюу 2718 хуурай метр тонн зэсийн баяжмалыг арилжаална. Хуурай метр тонн тутмыг 2141.83 ам.доллароос эхлэн дуудаж, арилжааг зохион байгуулах бөгөөд арилжигдсан зэсийн баяжмалыг БНХАУ-ын Эрээн боомтод хүргэж өгөх нөхцөлтэй арилжааг зохион байгуулах юм. Монголын хөрөнгийн бирж, уул уурхайн бүтээгдэхүүний бирж болон өргөжин хөгжиж буй энэхүү түүхэн үйл явцад МУ-ын стратегийн өндөр ач холбогдол бүхий, Монголын ард түмний өөрсдөө гар, бие оролцон бүтээн байгуулсан хамгийн том үйлдвэр “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨХК зэсийн баяжмалын анхны худалдагчаар бүртгүүлж, гэрээ байгуулсанд бид баяртай байна. Хүрэлцэн ирсэн эрхэм зочдодоо дахин талархал илэрхийлээд Монголын хөрөнгийн биржээр арилжаалах зэсийн баяжмалын анхны арилжааг нээх, цан цохин ёслол нээснийг мэдэгдье” гэв.  

Санхүүгийн зохицуулах хорооны дарга Д.Баярсайхан: “Санхүүгийн зохицуулах хорооноос МХБ-ийн "Зэсийн баяжмалын арилжааны гэрээний стандартыг тогтоох, мөрдүүлэх журам"-ыг 2024 оны 134 дүгээр тогтоолоор үйл ажиллагаандаа мөрдүүлэн ажиллахыг зөвшөөрсөн бөгөөд ингэснээр зэсийн баяжмалыг биржээр арилжаалах нөхцөл бүрдсэн.  

Цаашид Санхүүгийн зохицуулах хорооноос уул уурхайн бүтээгдэхүүний биржийн арилжааг өсгөх, гадаад, дотоодын хөрөнгө оруулагчдын оролцоог нэмэгдүүлэх, биржийн арилжаанд үр дүнтэй хяналт тавих, зуучлагч брокеруудын чадавхыг бэхжүүлэх чиглэлд анхаарал хандуулж, бусад улсын зохицуулагч, арилжаа эрхлэх байгууллагуудтай хамтын ажиллагааг өргөжүүлэхийг зорин ажиллана” гэдгийг онцолсон юм. 

УУХҮ-ийн Дэд сайд Б.Уянга: “Монгол Улсын Засгийн газар, УУХҮЯ уул уурхайн бүтээгдэхүүнийг биржээр арилжаалах хууль эрх зүйн орчныг бүрдүүлэх чиглэлээр урт хугацааны турш ажилласан. Хууль хэрэгжиж эхэлснээс хойш 2023 онд биржийн арилжаагаар 2.0 тэрбум ам.долларын борлуулалтын орлого Монгол Улсын эдийн засагт орсон. Энэ нь улс орны эдийн засагт шууд утгаараа эерэг нөлөөг үзүүлснийг онцлон хэлье. 

Биржээр арилжаалах уул уурхайн бүтээгдэхүүний нэр, төрөл, ангилалд зэс, молибденийн баяжмалыг оруулж, төрийн болон орон нутгийн өмчит ААН, ТӨҮГ-ийг экспортод гаргах уул уурхайн бүтээгдэхүүнээ заавал биржээр арилжаалахаар тусгасан тэрхүү шийдвэрийг хэрэгжүүлэн “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ, МХБ-тэй хамтран зохих бэлтгэлийг хангасны дагуу өнөөдөр  зэсийн баяжмалын арилжааг ийнхүү эхлүүлж байна” гэв. 

“Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨХК-ийн Ерөнхий захирал Г.Ёндон: “Уул уурхайн бүтээгдэхүүний биржийн тухай хууль хэрэгжиж эхэлснээс хойш зэсийн баяжмалаар бүтээгдэхүүний төрөл ангилал нэмэгдсэн нь 2020-2024 онд Монгол Улсын Засгийн газраас хийж хэрэгжүүлсэн олон том ажлуудын нэг болж буйг хэлэхийг хүсч байна” гээд арилжааг нээх цан цохих ёслол үйлдэж, Монголын хөрөнгийн биржийн дурсгалын дэвтэрт тэмдэглэл үлдээсэн юм.  

Ийнхүү Монгол Улсын түүхэнд зэсийн баяжмалыг биржээр арилжаалсан эхний өдөр "Эрдэнэт үйлдвэр" ТӨҮГ-ын 3,000 тонн баяжмал амжилттай арилжигдаж, Монголын уул уурхайн бүтээгдэхүүний экспортын түүхэнд нэгэн шинэ хуудас нээгдлээ гэж Монголын хөрөнгийн биржээс мэдээллээ.

Дэлгэрэнгүй унших

Тод мэдээ

Эмээлт эко аж үйлдвэрийн парк ТЭЗҮ-г баталлаа

Огноо:

,

Нийслэлийн ИТХ-ын ээлжит XXII хуралдаанаар Эмээлт эко аж үйлдвэрийн паркийн арьс шир, ноос боловсруулах үйлдвэрлэлийн бүс техник эдийн засгийн үндэслэлийг батлах тухай асуудлыг хэлэлцэв.   Энэ талаарх танилцуулгыг Нийслэлийн ИТХ-ын төлөөлөгч, Эко аж үйлдвэрийн паркийн захирал Б.Мягмар танилцууллаа. 

Тэрбээр “Сүүлийн 10 гаруй жилийн хугацаанд арьс ширний экспортын үнэ, хэмжээ буурах хандлага ажиглагдаж байна. Энэ нь түүхий эдийн чанар муу, үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүний эрэлт бага, аж үйлдвэрийн төвлөрсөн дэд бүтэц байхгүй, чадварлаг боловсон хүчин дутмаг зэрэг шалтгаанаас үүдэлтэй” хэмээв. Тиймээс арьс ширний боловсруулалтад хөгжингүй технологийг нэвтрүүлэх, түүхий эдийн үнэ цэнийг сайжруулахад төрөөс дэмжлэг үзүүлэх, ур чадвартай мэргэжилтэн бэлтгэхэд анхаарч, татварын дэмжлэг үзүүлэх зайлшгүй хэрэгтэй гэв. Эмээлт эко аж үйлдвэрийн паркийн төслийн хугацаа 2025-2039 он хүртэл 15 жил үргэлжлэх бөгөөд барилга угсралт 3 жил үргэлжлэх аж. “Эмээлт” паркийг хөгжүүлэх таатай орчин бүрдсэнээр арьс ширний чанар сайжирч, түүхий эдийн хаягдал багасаж, арьс ширний экспортын эзлэх хувь, хэмжээ өснө. Экспортын үнийн хувьд 2022 онд нэг арьс 2 ам.доллар байсан нь 2039 онд 8 ам.доллар болж өснө. Ингэснээр 2022 онд 5 сая ам.доллар байсан орлого 2039 онд 38 сая ам.доллар болно. Эмээлт эко аж үйлдвэрийн парк ашиглалтад орсноор арьс ширний үйлдвэрүүдийг тус бүс рүү нүүлгэж, төвлөрлийг сааруулан, агаарын бохирдлыг бууруулах, ажлын байр бий болгох зэргээр хотын өрсөлдөх чадварыг нэмэгдүүлнэ гэж “Эмээлт эко аж үйлдвэрийн парк” ХХК-ийн захирал Б.Мягмар онцлов.

 

Нийслэлийн ИТХ-ын дарга Ж.Батбаясгалан энэ үеэр “Маш олон хүний оролцоотойгоор, бүр тодруулбал, үе үеийн ИТХ, Засаг дарга, тус паркийн удирдаж байсан хүний идэвх зүтгэлээр энэ ТЭЗҮ батлагдлаа. Энэ хооронд хугацаа алдах шалтгаан байсан нь коронавируст цар тахал. Ковидын дараа эдийн засгийг сэргээх дэмжлэгийг өгсөн олон улсын байгууллагуудад Нийслэлийн ИТХ талархал илэрхийлэх нь зөв юм”  гэлээ.  Улмаар тогтоолын төслийг Нийслэлийн ИТХ-ын төлөөлөгчдийн олонх нь дэмжиж,  Эмээлт эко аж үйлдвэрийн паркийн арьс шир, ноос боловсруулах үйлдвэрлэлийн бүс техник эдийн засгийн үндэслэлийг баталлаа гэж НИТХ-ын ХМТ-өөс мэдээллээ.  

Дэлгэрэнгүй унших
сурталчилгаа
Тод мэдээ1 цаг 1 минут

Авто зам засвартай холбоотойгоор нийтийн тээврийн зарим чиглэлд өөрч...

Тод мэдээ1 цаг 7 минут

Зэсийн баяжмалын арилжааг нээх цан цохих ёслол боллоо

Тод мэдээ1 цаг 18 минут

Эмээлт эко аж үйлдвэрийн парк ТЭЗҮ-г баталлаа

Тод мэдээ1 цаг 25 минут

УБЦТС-ын баруун талын авто замыг хааж, засвар, шинэчлэлт хийнэ

Тод мэдээ1 цаг 35 минут

Эрүүл мэнд, аялал жуулчлал, биотехнологийн салбарт хамтран ажиллахаа...

Тод мэдээ1 цаг 42 минут

Түймэрт урьдчилсан байдлаар 1200 га талбай өртжээ

Өнөөдөр3 цаг 28 минут

Мягмар, Пүрэв, Бямба, Ням гарагт нөөцийн махны өргөтгөсөн худалдааг ...

Өнөөдөр3 цаг 35 минут

УИХ: Өнөөдөр хуралдах байнгын болон түр хороод

Өнөөдөр3 цаг 38 минут

Ойрын өдрүүдэд ихэнх нутгаар дулаан байна

Тод мэдээ2024/04/29

СПОРТ клубт нэг, нэг удаа ҮНЭГҮЙ хичээллэж үзэх үү?

Тод мэдээ2024/04/29

Эрүүл мэндийн салбарт хүний эрхийн магадлан шинжилгээ хийх төсөл хэр...

Тод мэдээ2024/04/29

Үндэсний аудитын газар нам, эвслийн мөрийн хөтөлбөрт хийсэн дүгнэлтэ...

Тод индэр2024/04/29

Г.Золбоо: 2024 оны эхний улиралд манай улсын эдийн засаг, төсвийн үз...

Тод мэдээ2024/04/29

Б.Мөнх-Эрдэнэ, Б.Бадамдорж нар сонгомол бөхийн төрлөөр олимпын эрхий...

Тод мэдээ2024/04/29

ИБУИНХУ-аас манай улсад англи хэлний хөтөлбөр хэрэгжүүлэхэд зориулж ...

Тод мэдээ2024/04/29

Ботаникийн эцсээс Улиастайн гүүр хүртэлх авто замыг хааж, хэсэгчлэн ...

Тод мэдээ2024/04/29

Улирлын чанартай харшлыг ханиад, томуугийн шинж тэмдгээс хэрхэн ялга...

Өнөөдөр2024/04/29

УИХ: Намын бүлэг, ажлын хэсгүүд өнөөдөр хуралдана

Өнөөдөр2024/04/29

Зүүн дөрвөн замаас Нарантуул захын уулзвар хүртэлх авто замыг хаана

Өнөөдөр2024/04/29

Улаанбаатарт өдөртөө 12 хэм дулаан

Тод мэдээ2024/04/25

Зэсийн баяжмалын арилжаа зохион байгуулна

Тод мэдээ2024/04/25

Тэмбүүгийн өвчлөл 154 тохиолдлоор өсжээ

Тод мэдээ2024/04/25

Сонсголонгийн гүүрийн нэг талын чиглэлийн тээврийн хэрэгслийн зорчих...

Тод мэдээ2024/04/25

Д.Цолмон пара туялзуур сэлэмний Ази тивийн хүрэл медалийн болзол хан...

Тод мэдээ2024/04/25

"Хангай" зочид буудлын эзэмшигчид татвараа нөхөж төлөх, ба...

Тод мэдээ2024/04/25

ЗГ: Эм, эмнэлгийн хэрэгслийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төс...

Өнөөдөр2024/04/25

Энэ сарын 25, 26, 27, 28-нд нөөцийн махны өргөтгөсөн худалдааг зохио...

Өнөөдөр2024/04/25

Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Бүгд Найрамдах Киргиз Улсын Парламент Жог...

Өнөөдөр2024/04/25

УИХ: Энэ долоо хоногт чуулганы нэгдсэн хуралдаанаар

Өнөөдөр2024/04/25

Хангайн уулархаг нутгаар цас орж, цасан шуурга шуурна

Санал болгох